A celebración do Día Internacional da Tradución, que se conmemora o 30 de setembro, será este ano moi especial para a Universidade de Vigo, xa que coincide co 20 aniversario de Bitraga, a Biblioteca da Tradución Galega. Dende a súa creación en 2004, o obxectivo deste grupo de investigación é “compilar as traducións de obra galega a outras linguas e de obra estranxeira ao galego” que alimentan o Catálogo da Tradución Galega”. Con 5887 orixinais, 7233 traducións, 3041 autorías e 2187 tradutores e tradutoras de referencias literarias en formato libro, “esta ferramenta tense convertido nun espazo de documentación que impulsa a produción científica, o intercambio e o diálogo internacional relacionados cos estudos da tradución”, destacan dende Bitraga. Na actualidade, o grupo de investigación está composto polas profesoras Silvia Montero Küpper, Ana Luna, Áurea Fernández, Iolanda Galanes, Patricia Buján e o profesor Robert Neal Baxter xunto con investigadores e investigadoras novas na etapa de doutoramento e foi recoñecido polo Ministerio de Ciencia e Tecnoloxía e cofinanciado por fondos FEDER (UE), a Xunta de Galicia e a Universidade de Vigo.
Para celebrar o 20 aniversario de Bitraga, este xoves 28 terán lugar varios actos tanto no campus como na sede institucional da UVigo na cidade, o edificio Redeiras. Pola mañá, a partir das 11.30 o salón de actos da Facultade de Filoloxía e Tradución acollerá unha conferencia do profesor Burghard Baltrusch co título Walter Benjamin e a filosofía da tradución: un século con `A tarefa de quen traduce’. Nela abordará o prólogo Die Aufgabe des Übersetzers (A tarefa-abandono de quen traduce) do crítico e filósofo berlinés Walter Benjamin publicado hai 100 anos. Orixinalmente este texto é o prólogo da tradución alemá dos Tableaux Parisiens de Charles Baudelaire e considérase hoxe un documento fundamental nos estudos de tradución, que foi retraducido a numerosas linguas. A súa primeira, e até agora única, tradución ao galego foi publicada en 2007 na Universidade de Vigo.
A actividades académica e cultural arranca con forza na Facultade de Filoloxía e Tradución. E é que na mañá deste xoves coincidiron no centro tres eventos de formación complementaria organizados polo decanato e por diferentes grupos de investigación.
Por unha banda, no salón de actos tivo lugar a primeira sesión deste curso do ciclo Conservas con… que contou como convidada coa xornalista, política e escritora Mª Xosé Porteiro. Da man da profesora e vicedecana do centro Inmaculada Anaya abordaron como tema central o discurso e reflexionaron sobre a elaboración do mesmo en distintas situacións. A este evento, que foi presentado polo decano do centro, José Montero, asistiu o reitor da Universidade, Manuel Reigosa.
Paralelamente, e dende as 10.30 horas, celebrouse no salón de graos a xornada Feminismos interseccionais: raza, sexo e xénero na cultura popular contemporánea organizada por BiFeGa, Grupo de investigación de estudos literarios e culturais, tradución e interpretación. Esta actividade, co-financiada a través das axudas de sensibilización en xénero da Unidade de Igualdade e da I Cátedra Internacional José Saramago, contou cunha conferencia plenaria a cargo de Rocío Cobo Piñeiro, da Universidade de Sevilla, e unha mesa redonda e debate coa participación de Iago Rodríguez Diéguez e Alba Zels Garrido, investigadores da Universidade de Vigo e Mariana Jorge Lozano, de Baphala Ediciones. Cobo fixo un percorrido dende Josephine Baker ata Janelle Monáe para abordar os feminismos e os corpos negros nos espectáculos musicais. Mentras, na mesa redonda, Iago Rodríguez centrouse nas mulleres na ficción diaspórica africana; Alba Zels no silenciamiento das mulleres singapurenses a través de The Taximan’s Story, de Catherine Lim e Mariana Jorge, fundadora de Baphala Ediciones, analizou as estéticas da existencia de Foucault, o BD/SM e a prostitución e as representacións da sexualidade radical en Pose e Bonding.
Máis aló do alumando de intercambio procedente doutras universidades que decide realizar unha estadía temporal na UVigo, a institución académica tamén acolle dende hai varios anos estudantes estranxeiros que, a través do programa Campus Spain, veñen estudar español a Vigo durante meses para despois poder matricularse nun grao ou mestrado unha universidade española. Esta iniciativa estase a consolidar como unha excelente ferramenta de captación de alumnado internacional para a UVigo, xa que moitos destes mozos e mozas apostan por quedar aquí para cursar os seus estudos superiores. De feito, dos 80 alumnos e alumnas que o curso pasado completaron o programa formativo LCA (Lingua, Cultura e Adaptación á universidade española), unha vintena matriculáronse xa na UVigo, procedentes de Tunisia, India, Australia, Sudán, Malaisia, Marrocos, Perú, Colombia, Indonesia e Líbano.
Para a vicerreitora de Internacionalización, Maribel del Pozo, Campus Spain está demostrando ser “unha verdadeira ferramenta de captación” que axuda a abrir os campus ao alumnado foráneo e a cumprir un dos eixos centrais do Plan Estratéxico da institución, a internacionalización. Neste sentido, recalca a vicerreitora, o alumnado de Campus Spain, que durante meses se forma da man do Centro de Linguas, potencia tamén a internacionalización do alumnado propio, por exemplo, a través de tándems de conversa en diferentes idiomas, “que no curso pasado funcionaron moi ben”, explica.
Esta mañá arrancou na sede de Afundación, en Vigo, a trixésimo segunda edición do European Systemic Functional Linguistics Conference, ESFLC2023, un congreso internacional no que participan máis de 80 especialistas en Lingüística Sistémica Funcional procedentes dos cinco continentes. Organizado polo grupo de investigación LVTC (Language Variation and Textual Categorization) da UVigo, esta é a primeira vez que o simposio europeo se celebra en Galicia, o que constitúe unha oportunidade “estratéxica” porque “nos sitúa no mapa da comunidade científica como equipo de relevancia na investigación sistémico funcional”, como destaca Ana Elina Martínez-Insua, profesora do Departamento de Filoloxía Inglesa, Francesa e Alemá e responsable do comité organizador.
Martínez-Insua foi a encargada de inaugurar o congreso acompañada por Maribel del Pozo, vicerreitora de Internacionalización; Carlos Gouveia, presidente da European Systemic Functional Linguistics Association); e Dolores González Álvarez, directora do Departamento de Filoloxía Inglesa, Francesa e Alemá. No acto deron a benvida aos 83 expertos e expertas procedentes de Arxentina, Australia, Brasil, Chile, China, Finlandia, Francia, Alemaña, Grecia, Hong Kong, India, Italia, México, Nixeria, Noruega, Polonia, Portugal, Reino Unido, Sudáfrica, España, Suecia e Taiwan. Aínda que o perfil das e dos asistentes é variado, en xeral son investigadoras e investigadores de lingüística interesados no estudo da comunicación humana tendo en conta os contextos nos que se produce e os medios e canais que emprega.
- O profesor Montero Reguera participa na Sorbona nun coloquio internacional sobre “o desengano” na literatura do Século de Ouro
- Un obradoiro achegará á cidadanía os retos, estratexias e competencias da interpretación e tradución de linguas de sinais
- Seleccionan a José Montero e Gonzalo Navaza como membros do xurado dos Premios Nacionais de Cultura
- Un ‘último agasallo’ para o recoñecido filólogo e teólogo don Celso Rodríguez, “un dos fundadores” da UVigo