Na primavera, a Universidade de Vigo lanzou unha iniciativa pioneira en todo o panorama universitario español que ten por obxectivo recoñecer cun distintivo as escolas, facultades e centros de investigación máis igualitarias. Das 11 candidaturas recibidas, o xurado elixiu á Facultade de Filoloxía e Tradución para converterse no primeiro centro da UVigo en lucir esta distinción. Con este selo, a Universidade quere recoñecer, impulsar e incentivar a promoción da igualdade entre homes e mulleres nos centros, facultades e escolas universitarias, a través dun proceso de avaliación das actividades, iniciativas e prácticas que realizan neste eido. A directora da Unidade de Igualdade, Águeda Gómez, traslada os parabéns de toda a institución académica á FFT “polo seu compromiso e promoción activa e permanente da igualdade” ao tempo que tamén recoñece “o gran labor do resto de facultades, escolas e centros que se presentaron a esta convocatoria polo seu esforzo en traballar en prol da igualdade”.
A publicación da resolución definitiva da concesión deste galardón esta semana coincide tamén co lanzamento dunha Guía de Boas Prácticas, un documento que nace da análise “das accións presentadas polos once centros que participaron na primeira convocatoria”, como explica Águeda Gómez. Deste xeito, engade, “todas as actividades, achegas e apostas serven así como un manual de como facer as cousas comprometéndose coa igualdade”. De feito, Gómez recalca que a avaliadora externa da primeira convocatoria, “unha persoa cunha moi ampla experiencia neste eido”, quedou “impactada” polo “compromiso indiscutible amosado por todas as escolas e facultades que presentaron a súa candidatura”.
“Que resulte premiada é, por suposto, algo marabilloso”, asegura Helena Cortés Gabaudán, Premio Nacional a la Mejor Traducción 2021 pola tradución ao español do orixinal en alemán da obra El Diván de Oriente y Occidente (West-östlicher Divan) de Johann Wolfgang von Goethe. “Foi unha grande alegría e supón un recoñecemento moi ilusionante a un labor bastante solitario de moitos anos”, explica a docente e investigadora do Departamento de Filoloxía inglesa, francesa e alemá da Universidade de Vigo, que recoñece que a tradución é unha parte moi importante da súa vida “que vai más aló da mera esixencia de investigación da universidade. É unha vocación”, afirma.
O Ministerio de Cultura y Deporte, a través da Dirección General del Libro y Fomento de la Lectura, confirmaba nas últimas horas o Premio Nacional a la Mejor Traducción 2021 para Helena Cortés, así como o Premio Nacional a la Obra de un Traductor para Anne-Hélène Suárez “polo seu gran labor de difusión da literatura china en España”. No caso de Cortés, o xurado propuxo a súa obra ao considerar que El Diván de Oriente y Occidente “é un intento pioneiro de fusionar as culturas de Oriente e Occidente”, ao tempo que destaca que se trata dun “texto clásico que se traduce íntegro por vez primeira respectando a forma do orixinal alemán, que, a súa vez, se basea nas formas da poesía persa. Trátase dun gran reto filolóxico para lingua castelá polo seus elementos rítmicos e métricos, cuxa incorporación enriquece o canon da nosa literatura”.
De Londres ás Hurdes. Das Hurdes a Madrid, de alí a Granada e finalmente a Vigo pasando polo festival de Cans. A historia da película documental Donde acaba la memoria é a historia dunha viaxe xeográfica, temporal e persoal, a historia de Buñuel pero tamén a historia do hispanista Ian Gibson. A cinta, proxectada este venres no cine Salesianos, está dirixida polo profesor de Filoloxía e Tradución e investigador do grupo GALMA Pablo Romero e quere ser un espello a través do que coñecer a Gibson mentres el segue os pasos de Luis Buñuel e a súa película Tierra sin pan.
Así, o documental emprega as investigacións de Gibson sobre Buñuel como fío condutor, traslada ao espectador ás Hurdes, percorre as súas aldeas, pero pouco a pouco, Tierra sin pan e Buñuel deixan paso ao historiador irlandés como verdadeiro protagonista, amosándoo como un rescatador da memoria histórica e un estudoso de tres dos principais creadores españois de todos os tempos: Lorca, Dalí e o propio Buñuel. Donde acaba la memoria pecha, de feito, a triloxía de pezas audiovisuais froito de máis de 50 anos de investigacións.
Gibson recoñece que “pode que non houbese nin un só día da miña vida no que non pensase nos últimos momentos, as últimas horas, os últimos días de Federico García Lorca”. E esta afirmación coincide plenamente con como Romero define ao escritor irlandés tras nove anos traballando cóbado con cóbado: unha persoa “dedicadísima ao seu traballo, rigoroso e extremadamente traballador e produtivo e tamén moi obsesivo, que pode pasarse unha semana buscando unha dato que finalmente solo vai ser unha nota ao pé nun libro de 1000 páxinas”.
O Premio de Literatura en Lengua Castellana Miguel de Cervantes é o máximo recoñecemento ao labor creador de escritores españois e hispanoamericanos. En 2020 o galardoado foi Francisco Brines e entre o xurado que deberá elixir o seu sucesor haberá un profesor da Universidade de Vigo: o decano da Facultade de Filoloxía e tradución e catedrático de Literatura Española José Montero. Xunto a el, forman parte deste xurado outras nove persoas (oito vogais e un secretaría) entre as que hai nomes tan coñecidos como a escritora Elvira Lindo. A súa función será elixir entre as candidaturas presentadas a un escritor ou escritora cuxa obra teña contribuído a enriquecer de forma notable o patrimonio literario en lingua española.
Montero foi proposto para formar parte deste grupo pola Conferencia de Rectores de las Universidades Españolas (CRUE) e recoñece que é “desas cousas inesperadas, impensadas, pero que ás veces acontecen e aledan moito, moitísimo, pois supón participar no xurado do premio máis importante no eido en que veño traballando dende hai trinta anos. Que un catedrático de Literatura Española poida formar parte do xurado do premio Cervantes é unha honra e unha satisfacción moi grandes”. Estende esta satisfacción á institución académica á que pertence e alédase “moitísimo” de que unha “universidade pequena e da periferia -xeográfica, que non intelectual nin académica- teña sido elixida para formar parte do xurado do mais importante premio das letras españolas”.
- Onde remata a memoria e empeza a historia de Ian Gibson
- Futuros titulados e tituladas no Grao en Filoloxía Aplicada Galega e Española con competencias centradas no saber facer
- Investigación ao servizo das necesidades comunicativas das vítimas de violencia de xénero xordas, inmigrantes e refuxiadas
- Pesar na Facultade de Filoloxía e Tradución polo falecemento do catedrático don Celso Rodríguez